Steeds meer kinderen groeien vandaag op met meerdere talen. Dat kan gaan om een gezin waar ouders elk een andere moedertaal spreken, maar ook om kinderen die thuis een taal horen en later op school of in de opvang een andere taal leren. Dit is een enorme verrijking: meertalig opvoeden biedt heel wat voordelen, zowel op vlak van taal, sociale ontwikkeling als zelfvertrouwen.
Kunnen jonge kinderen meerdere talen aan?
Veel ouders vragen zich af of meerdere talen tegelijk niet verwarrend zijn voor een jong kind. Gelukkig toont onderzoek net het tegenovergestelde aan. Kinderen zijn van nature ontzettend goed in het oppikken van taal. Hun hersenen zijn flexibel en leren al vanaf de geboorte klanken, woorden en zinsstructuren herkennen. Een kindje kan dus perfect 2 of zelfs 3 talen tegelijk leren.
Talen door elkaar gebruiken is normaal
Dat betekent niet dat alles altijd vlekkeloos verloopt. Meertalige kinderen mixen soms talen door elkaar in 1 zin. Ze gebruiken bijvoorbeeld een woord uit de ene taal terwijl de rest van de zin in een andere taal is. Dat is eigenlijk een heel normaal onderdeel van de taalontwikkeling. Kindjes leren gaandeweg vanzelf wanneer ze welke taal gebruiken.
Het tempo van praten verschilt per kind
Ook het idee dat meertalige kinderen later zouden beginnen praten, hoeft geen reden tot ongerustheid te zijn. Sommige kindjes doen iets langer over hun eerste woordjes, maar dat betekent niet dat ze achterstand hebben. Vaak bouwen ze hun woordenschat gewoon op over meerdere talen tegelijk. Terwijl een eentalig kind honderd woorden kent in 1 taal, kent een meertalig kind misschien vijftig woorden in de ene taal en vijftig in de andere. Samen is die woordenschat even groot, of zelfs groter.
Extra voordelen van meertaligheid
Een groot voordeel van meertalig opvoeden is dat kinderen al vroeg leren schakelen tussen talen. Daardoor ontwikkelen ze vaak een sterk taalgevoel en leren ze later makkelijker extra talen aan. Daarnaast opent meertaligheid ook sociaal heel wat deuren. Kindjes kunnen communiceren met familieleden, grootouders en vrienden in verschillende talen en voelen zich vaak sterker verbonden met meerdere culturen.
Taal is meer dan woorden alleen
Meertalig opvoeden draait niet alleen om taal, want een taal is veel meer dan woorden alleen. Het zijn grapjes, herinneringen, liedjes, verhalen en troostwoorden. Wanneer je jouw moedertaal doorgeeft, geef je dus ook een stukje van jezelf mee aan je kleine schat.
De kracht van een natuurlijke taalomgeving
De belangrijkste tip? Spreek vooral de taal waarin je je het meest comfortabel voelt. In je sterkste taal vertel je spontaner verhalen, druk je makkelijker gevoelens uit en voer je rijkere gesprekken. Dat is veel waardevoller dan geforceerd een taal spreken die je zelf niet volledig beheerst, want kinderen leren vooral door veel echte taal te horen.
Samen lezen, zingen en praten
Voorlezen is een geweldige manier om meerdere talen levendig te houden. Een boekje lezen voor het slapengaan, samen liedjes zingen of verhalen verzinnen helpt je kleintje om nieuwe woorden te leren en positieve gevoelens aan taal te koppelen. Hoe leuker en natuurlijker het voelt, hoe groter de kans dat je kind de taal actief blijft gebruiken.
Geen perfecte methode, wel veel mogelijkheden
Er bestaat geen perfecte methode om meertalig op te voeden. Sommige gezinnen kiezen ervoor dat elke ouder consequent een andere taal spreekt. Andere gezinnen gebruiken thuis vooral 1 taal en leren later nog een extra taal aan via school of de omgeving. Wat het beste werkt, hangt af van je gezin, de omgeving en je kleintje zelf. Belangrijker dan de “juiste methode” is dat kinderen voldoende taal horen en veel kansen krijgen om zelf te praten.
Een waardevolle rijkdom voor later
Meertaligheid is geen probleem dat opgelost moet worden. Integendeel, het is een waardevolle rijkdom die kinderen hun hele leven meenemen. Meerdere talen kennen is een enorme troef: betere taalvaardigheden, meer culturele verbondenheid of extra kansen later in hun studie en carrière. Bovendien leert een kindje dat opgroeit met meerdere talen al heel vroeg dat er verschillende manieren bestaan om naar de wereld te kijken.
