Omgaan met jetlag bij je baby

Wat is een jetlag eigenlijk?

Een jetlag is een tijdelijke verstoring van het slaap-waakritme, veroorzaakt door meerdere tijdzones snel te doorkruisen. Je biologische klok raakt plots niet meer in sync met de lokale tijd. Die interne klok regelt veel meer dan alleen slapen: hij regelt ook wanneer je moe wordt, wanneer je honger hebt, je hormoonhuishouding en je spijsvertering.

Bij kinderen (en zeker bij baby’s) werkt dit ook zo, alleen kunnen zij die ontregeling nog niet begrijpen of compenseren. Gevolg: vermoeidheid, onrust, slecht slapen, prikkelbaarheid en soms zelfs misselijkheid.

Belangrijk om te weten: jetlag heeft niets te maken met hoe lang je vliegt, maar met hoeveel tijdzones je doorkruist. Naar Zuid-Afrika vliegen? Geen jetlag. Naar Azië of Amerika? Grote kans van wel.

Oost of west: welke richting is makkelijker?

Naar het oosten (bijv. Azië): de dag wordt korter. Dat vraagt meer aanpassing en voelt vaak zwaarder. Je kindje moet ineens vroeger slapen terwijl zijn lichaam daar nog niet klaar voor is.

Naar het westen (bijv. Amerika): de dag wordt langer. Dit past beter bij onze biologische klok, waardoor kinderen vaak sneller wennen (al kunnen ze wel erg vroeg wakker worden).

Een jetlag is dus vaak heftiger bij reizen naar het oosten.

Hoelang duurt een jetlag bij kinderen?

Gemiddeld geldt: ongeveer 1 dag per uur tijdsverschil. Bij kinderen kan het soms iets langer duren, maar baby’tjes die nog veel dutjes doen, herstellen vaak verrassend snel. Factoren die meespelen:

·        Aantal tijdzones;

·        Reisrichting;

·        Leeftijd van je kind;

·        Hoe strikt je het nieuwe ritme aanhoudt.

Zo help je je kind door de jetlag heen

1. Ga zo snel mogelijk mee in het nieuwe ritme

Probeer vanaf aankomst (of zelfs al in het vliegtuig) de lokale tijd aan te houden door wakker te blijven als het daar dag is en te slapen als het daar nacht is. Lukt dat niet in 1 keer? Werk dan in stappen: verschuif bedtijd dagelijks met 30–60 minuten, en sla dutjes niet over, maar hou ze kort en op vaste momenten.

2. Daglicht is je beste vriend

Daglicht is het krachtigste hulpmiddel tegen jetlag. Het helpt de biologische klok zich opnieuw af te stellen. Ga overdag zo veel mogelijk naar buiten. Vooral ochtendlicht is belangrijk! Daglicht remt de aanmaak van melatonine (het slaaphormoon) overdag en helpt het ’s avonds weer op gang. Maak het ’s avonds daarom donker en rustig.

3. Houd vast aan vertrouwde routines

Een nieuwe omgeving is al spannend genoeg. Hou het bedritueel daarom zo herkenbaar mogelijk. Neem je eigen slaapzak, knuffel of dekentje mee, en lees hetzelfde verhaaltje of zing hetzelfde liedje.

4. Zorg voor een goede slaapomgeving

Op vakantie is dit extra belangrijk! Maak de kamer zo donker mogelijk (gebruik verduisteringsgordijnen, een vuilniszak of folie als dit niet lukt). Gebruik eventueel white noise om omgevingsgeluiden te dempen. Hou nachtelijke momenten rustig en prikkelarm. Is je kleintje ’s nachts wakker? Probeer hem wel in bed te houden. Ook wakker rusten helpt bij het aanpassen.

5. Let op eten en drinken

De spijsvertering heeft ook een biologische klok. Laat je kindje voldoende drinken (vliegtuiglucht is droog). Eet de eerste dagen licht verteerbaar, en hou voedingsmomenten zo veel mogelijk aan, maar wees flexibel. Extra honger? Gezonde tussendoortjes zijn prima.

Extra tips

·        Plan je eerste dagen rustig, zonder overvolle schema’s;

·        Wissel nachten af met je partner als dat kan;

·        Vermijd schermen in de avond;

·        Accepteer dat het even moeilijk is;

·        Stress en frustratie maken een jetlag alleen maar zwaarder.